Voor het eerst moeder

26 februari 2014, 00:00 Nieuws
De natuur zit prachtig in elkaar. Als een merrie wordt bevrucht en drachtig raakt ontstaan er vanzelf allemaal stofjes in het lichaam die haar op het aanstaande moederschap voorbereiden. Dat gaat helemaal vanzelf, daar hoef je als eigenaar of verzorger niets voor te doen. Maar er zijn wel een paar zaken waar je rekening mee moet houden. “Een veulen groeit de eerste tien maanden van de dracht nauwelijks. Het is niet nodig in deze periode de merrie extra bij te voeren. Sterker nog, het is zelfs beter van niet. Daar wordt ze alleen maar te dik van en die ballast zit in de weg tijdens de geboorte. In de laatste maand groeit het veulen wel hard, ongeveer met een pond per dag. Geef je een kilo extra krachtvoer per dag, dan is dat al genoeg om dit op te vangen. Te veel voeren is één van de meest gemaakte fouten. Extra koper bijvoeren tegen OCD? Ook daar ben ik terughoudend in. Dat krijgt een paard met een normaal rantsoen genoeg binnen. Het is niet gezegd dat een overmaat aan koper het risico op OCD doet afnemen. Net als met vitamine E. Een tekort kan verminderde vruchtbaarheid geven. Maar geef je te veel, dan wil dat niet zeggen dat je merrie vruchtbaarder.

Bij een oudere merrie herken je de signalen van een aanstaande geboorte meestal wel. Bij een ‘nieuwe’ moeder kan dat lastig zijn. Een camera in de stal is daarbij een goed hulpmiddel. ”Zet vooral ook het geluid aan, want meestal hoor je het nog eerder als het begint dan dat je het ziet. De merrie wordt onrustig en kreunt eens een beetje tijdens een wee.” Zo’n camera heeft natuurlijk alleen nut als je je merrie op stal houdt en dat doe je pas als het moment suprème nabij is. Een goede indicatie is de uier. In de laatste week voor de geboorte is die meestal ’s ochtends dikker door de zogenaamde zucht in de wand, maar verdwijnt die zwelling gedurende de dag. Pas als de uier inhoud krijgt en vol blijft, moet je opletten. Hou je merrie dan binnen. “In de wei bevallen kan natuurlijk ook als het niet te koud is. Zorg dan wel dat je merrie even alleen staat, want andere paarden kunnen voor te veel verstoring zorgen.”

In minder dan één procent van de gevallen verstoot de merrie haar veulen. Dit komt vaker voor bij een eerste veulen en in veel gevallen is de moeder zelf vroeger verstoten. Ze heeft de moederband nooit ervaren. “Wacht niet te lang met ingrijpen, want een veulen kan niet lang zonder melk. Dwing de merrie het veulen te laten drinken, bijvoorbeeld door haar met een balk klem te zetten en een praam op te doen. Dat moet je om de paar uur herhalen. Meestal accepteert ze na een dag het veulen alsnog. Zo niet, dan blijven een pleegmoeder zoeken of de fles geven over.” Ook al ken je je merrie goed, ze kan erg van karakter veranderen als ze moeder is geworden. Ze beschermt haar kind en hoe aardig ze jou ook vindt, haar veulen gaat nu voor. Het is goed dat het veulen je leert kennen, maar doe niets dat de merrie als bedreigend ervaart.

Het gehele artikel stond in Bit 131, deze kun je hier nabestellen.