Waarom heftig gedrag in veel gevallen voorkomen kan worden

Stressniveau 

Op het moment dat een paard steigerend voor de trailer staat, is zijn stressniveau veel te hoog. In een trainingssituatie wil ik dat voorkomen. Een paard dat zoveel spanning ervaart, kan niet leren. Hij is in paniek en zijn zenuwstelsel staat in standje vechten of vluchten. Ook zal hij de trailer in verband brengen met een hoge mate van spanning en dat ding alleen maar enger gaan vinden.

Quick fix

In onze drukke maatschappij staan prestaties en snelheid voorop. Logisch dat je dit ook terugziet in de paardenwereld. Mensen willen een ‘quick fix’; iemand die het gedragsprobleem van het paard zo snel mogelijk oplost. Dan kunnen ze door. 

Ik merk ook dat er vaak een deadline in het spel is: ‘Wil jij helpen met trailerladen? Mijn paard moet op [datum] op wedstrijd/op buitenrit/naar de kliniek’. Dat zorgt ervoor dat er nog meer druk op komt te staan. In noodgevallen is wat mij betreft veel geoorloofd, maar neem alsjeblieft de tijd die het paard nodig heeft als er geen nood aan de man is.

Comfortzone

Als ik een paard train, start ik de training het liefst binnen de comfortzone van het paard. In het geval van trailerladen kan het heel erg verschillen waar ik begin. 

Bij het ene paard is dat met twee voeten op de klep en bij de ander is dat op 10 meter afstand van de trailer. Ik kijk waar de spanning begint en net voor dat punt wil ik beginnen. Die comfortzone gaan we vervolgens stapje voor stapje uitrekken, waarbij we steeds een beetje spanning opzoeken. 

Zolang dit met mate is, kan het paard van de situatie leren én ontdekken dat het misschien allemaal wel meevalt.

De lift

Stel je bent angstig in kleine ruimtes en iemand vraagt je om een lift in te stappen. Je voelt je hartslag verhogen, je adem stokt en het zweet staat in je handen. Je weet niet of je dit wel durft. 

De andere persoon pakt je bij je mouw, trekt je naar binnen en drukt snel op het knopje waarmee de deur dicht gaat. Klinkt niet prettig, toch? 

Het zou veel fijner én leerzamer zijn als diegene jou op je eigen tempo laat ontdekken of je de lift in durft. En als je die eerste keer besluit om toch de trap te nemen, dan zou dat ook OK moeten zijn. Gek toch, dat we paarden die ruimte vaak niet geven?

Oorzaak

Door te focussen op het eindresultaat, heb je vaak minder oog voor eventuele oorzaken van het gedrag van je paard. Een paard kan ‘nee’ zeggen, omdat hij de trailer eng vindt, maar er kunnen ook andere zaken spelen. 

Zo kan hij bijvoorbeeld pijn hebben, veel stress ervaren op stal of reageren op de stress van de persoon naast hem. Een paard doet nooit iets voor niets. Door alleen te focussen op het gedrag dat je wilt veranderen, doe je het paard tekort.

Andere situaties

In deze blog gebruik ik het voorbeeld van de trailer, maar hetzelfde geldt in heel veel andere situaties waarin paarden ‘ongewenst’ gedrag laten zien. Door voor een ‘quick fix’ te gaan, luister je niet naar wat het paard te vertellen heeft en geef je hem een onveilig gevoel. 

Blijf goed naar zijn signalen kijken, probeer de stress laag te houden en heb geduld met hem. Daarmee kom je uiteindelijk, letterlijk en figuurlijk, veel verder. Ik wil geen paard dat doet wat ik vraag, omdat hij het gevoel heeft geen keuze te hebben. Ik wil dat een paard doet wat ik vraag, omdat hij graag mee wíl werken. Hoe is dat voor jou?

Door Paula van de Geest
Gedragstrainer • Paardencoach • Dierenwelzijn • Schrijven • Humor