-

Loopt jouw paard over een tijdje met 3D geprint hoefbeslag rond?

Arnd Bronkhorst

Je krabt ze zorgvuldig uit, vet ze in en laat ze beslaan; de hoeven van je paard hebben natuurlijk goede verzorging nodig. Maar hoe zorg je goed voor de hoeven en benen van je paard als deze orthopedische problemen heeft? Aan de Universiteit Utrecht wordt er gewerkt aan een mogelijke oplossing voor ‘probleemgevallen’. In plaats van hoefbeslag te smeden, wordt het geprint. Jan de Zwaan, hoefsmid en onderzoeker bij de UU, legt uit.

Hoe kwamen jullie op het idee om hoefbeslag 3D te printen?

“Dat heeft alles te maken met de ontwikkelingen die op dit moment plaatsvinden op de faculteit Diergeneeskunde. Er zijn bijvoorbeeld delen van schedels en kaken voor honden 3D geprint en geïmplanteerd. En ook op het gebied van gewrichtskraakbeenonderzoek lopen er onderzoeken naar de effecten van 3D geprinte implantaten. Toen kwamen wij op het idee: zou een 3D printer niet wat kunnen betekenen in ons vak, dat van een hoefsmid? En dan vooral op orthopedisch gebied, want het idee is niet dat 3D geprint beslag het reguliere hoefbeslag gaat vervangen.”

Waarom zou je hoefbeslag 3D printen in plaats van smeden, zoals tot nu toe altijd gedaan werd?

“De gedachte is dat we met een 3D scanner en printer beter op maat gemaakt beslag kunnen maken voor paarden die heel specifiek beslag nodig hebben. We hopen hoefbeslag te maken wat net zo individueel is als het paard zelf. Op dit moment zitten we nog in de pilot-fase, maar wij denken dat vooral paarden met orthopedische problemen (waarbij gangbare therapieën niet toegepast kunnen worden), baat kunnen hebben bij 3D geprint hoefbeslag.”

Over wat voor ‘probleemgevallen’ hebben we het dan precies?

“Dan kan je denken aan veulentjes met afwijkende beenstanden, paarden met een slechte of rare hoefconformatie of paarden waarbij de hoornkwaliteit van zulke aard is dat ze het nagelen niet kunnen verdragen. Ook bij bevangen paarden zou het een toepassing kunnen zijn, omdat zij het getik op de voet niet kunnen verdragen.”

Wat kan een 3D printer wat de hoefsmid niet kan?

“Mijn collega Gerben Bronkhorst en ik zijn allebei al zo’n 35 jaar hoefsmid. Wij zijn dus aardig ervaren en kunnen heel veel met de reguliere middelen die we hebben. Maar we denken dat het beter kan, de ontwikkelingen gaan tenslotte door. En we denken dat de 3D printer er ook voor kan zorgen dat minder ervaren mensen niet meer met de handen in het haar zitten als ze met een heel specifiek geval te maken krijgen. Dat is het idee.”

Hoe werkt dat, hoefbeslag printen voor een specifiek paard?

“De specifieke hoef wordt gescand, zodat we op de computer het beslag kunnen ontwerpen in een CAD programma (tekenprogramma). We kunnen alles ontwerpen wat we voor ogen hebben. Het voordeel van 3D scannen en printen is dat we ter plekke kunnen bepalen welke therapeutische toevoegingen of aanpassingen zinvol zijn voor dat specifieke paard. Die brengen we aan in het programma en vervolgens wordt het ‘ijzer’, een kunststof exemplaar, geprint. Op dit moment gaat dat nog redelijk traag. Als je voor twee voeten orthopedisch beslag laat ontwikkelen, dan staat de printer de hele nacht te draaien, maar dat zal in de toekomst ongetwijfeld sneller kunnen.”

“Wat wij voor ogen hebben is dat we een schoen ontwikkelen voor het paard die in ieder geval lijmbaar is. En misschien kunnen we, door de nauwkeurigheid waarmee we een schoen kunnen printen voor een specifiek paard, zelfs een hoefschoen ontwikkelen waarbij het lijmen of nagelen niet meer nodig is. Maar dat is toekomstmuziek en de praktijk zal dat moeten uitwijzen.”

Waar zijn jullie nu mee bezig in het onderzoek? En wat zijn jullie volgende stappen?

“We zijn nu bezig om ervaring te krijgen met het printen van de kunststoffen. We hebben een prototype. Als het materiaal goed printbaar is en we ervaring hebben met het printproces, gaan we er het eerste paard mee ‘beslaan’. Dan willen we kijken wat de duurzaamheid is. Blijft het vast zitten aan de voet voor de periode die wij voor ogen hebben? Het voordeel van het materiaal waar we nu mee bezig zijn, is dat het minder glad is dan een hoefijzer.”

“Er zijn nog heel wat factoren die nu nog wat onzeker zijn, maar die we straks gewoon kunnen meten. Als we het goede model en de goede basis gevonden hebben, gaan we er zes tot acht paarden mee beslaan. En dan gaan we daar onderzoek op doen. Op de faculteit hebben wij apparatuur beschikbaar die het mogelijk maakt om de kwaliteit van de beweging van een paard te meten. Ook meet dit parameters zoals de glijweerstand, de schokdemping, en de ondersteuning onder de hoef te meten. De zogenaamde ‘hoof mounted sensoren’ kunnen bijvoorbeeld direct op de hoef van een paard bevestigd worden, waardoor de beweging van de hoef nauwkeurig in beeld gebracht kan worden. Met de ‘force plate’ kun je ook de krachten meten die een voet te verduren heeft. En het Q-horse systeem is de standaard als het gaat om het analyseren van de beweging van het hele paard. Door gebruik te maken van deze technieken hopen we veel data te kunnen verzamelen over het effect van het 3D geprint beslag op het paard,” lacht Jan tevreden.

Wanneer kan ‘de gewone paardeneigenaar’ zijn paard in de wei laten lopen met 3D geprint hoefbeslag?

“De beschikbaarheid van dit soort hoefbeslag (voor paarden met hoefproblemen) hoeft helemaal niet zo lang te duren. Als we het juiste type beslag en materiaal om het aan de voet te bevestigen en bevestigd te houden gevonden hebben, zijn we al een eind op weg.”

“Het hangt allemaal ook samen met de kosten. Nu is het nog een prijzige onderneming omdat we nog in de ontwikkelfase zitten, maar we denken dat de ontwikkelingen in snelheid zullen toenemen. Dan zullen daarmee ook de kosten dalen. In de toekomst kijkende, zou het zomaar kunnen dat deze technologie een plek krijgt binnen de hoefverzorging van het paard – en dan wordt het betaalbaar. Maar dat ligt aan de ontwikkeling, snelheid en beschikbaarheid van de printers. Ik denk dat, als inderdaad blijkt dat deze technologie veel voordelen heeft, hiermee de gezondheid en het welzijn van het paard bevorderd wordt. De techniek is er. We moeten kijken hoe we het gaan omarmen.”

Hulp gevraagd:
Fondsenwervingsactie door Vrienden Diergeneeskunde

“Een pilot studie zoals dit brengt natuurlijk de nodige kosten met zich mee, zoals de aanschaf van materiaal en het laten printen van het beslag. Het zijn kosten die in dit stadium niet in aanmerking komen voor financiering vanuit de overheid. Om dit project verder mogelijk te maken, is het ‘goededoelenfonds’ Vrienden Diergeneeskunde een fondsenwervingsactie gestart. Inmiddels hebben al vele paardenliefhebbers een steentje bijgedragen aan dit project via crowdfunding. Dit is natuurlijk fantastisch en we zijn er onwijs dankbaar voor. Maar we zijn er nog niet helemaal, en elke bijdrage, klein of groot, helpt ons een stapje verder.”

Wil jij ook bijdragen aan op maat gemaakt hoefbeslag door 3D printen? Steun het project hier!

Bron: Bitmagazine.nl

Foutje gespot? Meld het ons!
Dit vind je misschien ook interessant