-

Wanneer is het te koud om je paard te rijden?

Arnd Bronkhorst

De schaatsen kunnen misschien nog niet uit het vet, maar de afgelopen paar dagen was het toch al aardig koud! Deze eerste kou zet je misschien aan het denken: wanneer is het eigenlijk voor jouw paard te koud om te rijden? En wat doet koude lucht met de longen van je paard? Bit zocht het voor je uit!

De neus van je paard en zijn longen zitten best een eindje uit elkaar. Daar is alle reden voor, want dat zorgt ervoor dat de lucht, tegen de tijd dat hij de longblaasjes bereikt, voldoende opgewarmd en vochtig is. Maar, als het écht koud is, kan het voorkomen dat de ingeademde lucht tóch te koud is en daarmee de longblaasjes beschadigt. Dit kan longontstekingen in de hand werken en zorgen voor een aandoening die wat weg heeft van astma. 

Onderzoek

Een paar jaar geleden onderzocht de Oklahoma State University wat er gebeurt wanneer een (ren)paard wordt getraind bij temperaturen rond en onder het vriespunt. Daarvoor lieten de onderzoekers de paarden koude, droge lucht inademen en maakten daarbij een zogenaamd ‘cytokine’-profiel. Cytokines zijn eiwitten die een belangrijke rol spelen in het immuunsysteem van paarden, maar ook mensen en andere dieren.  Wanneer het immuunsysteem merkt dat er iets niet pluis is, zal de hoeveelheid cytokines toenemen.



Al bij vijf minuten galopperen bij temperaturen van -5 graden Celsius vonden de onderzoekers een toename in cytokines en daarbij beschadigingen aan de longen. De invloed van de training in de kou was zelfs twee dagen later nog in de cytokine-waardes te herkennen. Interessant feitje is dat dit onderzoek ook is uitgevoerd bij sledehonden, waaruit bleek dat de longen van sommige honden zelfs twee maanden nodig hadden om volledig van inspanning in (extreme) kou te herstellen. 

Het is de onderzoekers nog niet bekend of paarden kunnen wennen aan de kou, maar het vermoeden is er wel. Paarden die veel buiten staan en regelmatig (rustig) worden gereden raken vermoedelijk sneller gewend aan de kou.

Bevriezing

De longen van je paard kunnen trainingen bij -5 graden niet echt waarderen, maar hoe zit het eigenlijk met de rest van het lijf? 

Het hart van een paard moet harder werken in de kou. De hartslag en bloeddruk neemt toe, om ervoor te zorgen dat zijn lichaam warm genoeg blijft. Het ‘warme’ bloed wordt bij extreme kou vooral naar de belangrijke organen gepompt, wat als gevolg heeft dat de bloedvaatjes onder de huid minder bloed krijgen. Dit kan bevriezing van weefsel tot gevolg hebben. Vooral bevriezing van de oorpuntjes, waardoor deze er op den duur vanaf kunnen vallen, is iets wat nog best regelmatig voorkomt.

Vetlaagje

Kou verbrandt calorieën. De meeste paarden zijn om die reden aan het begin van de winter wat dikker dan gebruikelijk. Deze reserves zorgen ervoor dat je paard warm blijft. Wanneer je jouw paard in de winter traint verbruikt hij tot wel vijf keer meer dan energie als in de zomer. Het is om die reden erg belangrijk om de voeding van je paard hierop aan te passen. Je wil voorkomen dat hij zijn vetreserves aanspreekt. Het kost het lichaam namelijk niet alleen meer moeite om energie uit vet te halen, maar hij raakt ook zijn isolerende vetlaagje kwijt: dit zorgt ervoor dat hij onder de streep nóg meer energie nodig heeft om warm te blijven. 

Naast dat de kou invloed heeft op de longen, het hart en vetreserves kan de kou ook zorgen voor stijve gewrichten. Vooral paarden met artritus hebben het in de kou een stuk zwaarder.

Vijf handige tips

Toch trainen in de kou? Houd dan deze vijf tips in je achterhoofd…

  1. Weet de normale hartslag en temperatuur van je paard. Om te weten hoe je paard reageert op de kou, is het belangrijk dat je weet wat zijn gebruikelijke hartslag en temperatuur is. Da’s niet alleen handig in de winter, maar het hele jaar door!
  2. Houd je paard in beweging. Zelfs als het te koud is om te rijden, is het belangrijk dat je paard buiten komt. Zet hem in de wei, neem hem mee op een rustige wandeling of train hem in de stapmolen. Regelmatige beweging houdt de spieren en gewrichten soepel.
  3. Pas je training aan op de temperatuur. Als je persé met je paard wil rijden bij vorst, ga dan eerder voor een rustig stapritje in het bos, dan voor een springtraining in de buitenbak.
  4. Ga stof uit de weg. Koude, droge lucht irriteert de longen al genoeg, dus zeker in de winter is het belangrijk om alles zo stofvrij te houden. Zet, ook al is het koud, de staldeuren regelmatig open. 
  5. Pas voeding én water aan op de buitentemperatuur. Je paard heeft in de winter meer behoefte aan calorierijk voer en lekker veel hooi. Zorg er ook voor dat zijn drinkwater niet te koud is: paarden drinken beter wanneer het water warm is. Slobber is de perfecte wintermaaltijd voor je paard: het is zowel calorierijk, als warm en hydraterend. 

Bronnen: Pro Equine Grooms, The Horse

Meer lezen van Bit? Neem dan nu een abonnement of koop een losse editie van het magazine in de webshop!

Foutje gespot? Meld het ons!
Dit vind je misschien ook interessant