-

Stappenplan voor composteren van paardenmest

Frank Sorge

Aan de voorkant stop je er voer in en aan de achterkant komt er mest uit. Dat is nog steeds een waarheid als een koe. En nu die koeien en kringlooplandbouw toch al zo onder de aandacht zijn, dan is het nog maar een kleine stap naar het zelf composteren van paardenmest. Hoe je dat precies doet, lees je in onderstaande stappenplan.

Composteren kun je leren

Kant en klare mest uit het tuincentrum halen is inderdaad veel makkelijker, maar ook jij kunt vandaag de dag hele leuke en duurzame dingen doen met al die kruiwagens vol met paardenpoep. Maak er gewoon eens superfijne compost van. Dat is goed voor je paard, goed voor jezelf en goed voor Nederland. Waarom niet? Hoe? Het enige dat je ervoor hoeft te leren is de kunst van het composteren…

Stappenplan composteren paardenmest

Stap 1: Zoek een geschikte locatie voor je composthoop. Kijken naar een open plek van minimaal 2 bij 2 meter, met grond of zand als ondergrond is het beste. Geen beton of stenen, want er moeten wormen uit de grond vandaan in de hoop kunnen kruipen. Er komt vrij weinig geur van een composthoop af als je het goed doet. Maar om hem nu pal naast het terras te plaatsen is misschien toch iets minder praktisch. Houd er daarnaast ook rekening mee dat er naast de hoop genoeg ruimte is voor het later nog ‘omzetten’ van de composthoop.

Stap 2: Zet gaas van ongeveer 150cm hoogte om de plaats waar je hoop komt heen. Het liefst doormiddel van 4 stevige hoekpalen aan elkaar verbonden. Het gaas houdt je hoop bij elkaar en zorgt daarmee voor voldoende warmteontwikkeling in het midden van de hoop. Want warm gaat het worden daarbinnen. Temperaturen van 80°C en hoger zijn zelfs noodzakelijk om het onkruid uit de hoop te krijgen. Schrik daarom straks niet als er damp van de composthoop af komt. Dat hoort zo.

Stap 3: Verzamel een kruiwagen vol met groente- fruit- en (zacht) tuinafval voor het vullen van de composthoop. Ga bij de buren langs, haal de gft-bakken van je familie leeg of start een inzamel actie op stal. Gras is trouwens minder geschikt, dat verteert vaak moeilijker.

Stap 4: Verzamel een kruiwagen vol met het ‘pure spul’. Dat is paardenpoep dus. Pure paardenmest met zo min mogelijk bodembedekking erdoor werkt het beste in een composthoop. Mest met urine door de composthoop heen mengen is minder geschikt voor composthopen, want dat remt het proces af.

Stap 5: Ga op zoek naar randjes met droge, oude, al ver verteerde stalmest. Een halve kruiwagen is voldoende. Dit voeg je toe omdat oude en reeds verteerde mest vol zit met goede bouwstoffen die het composteringsproces versnellen. Kleine beetjes kunstmest toevoegen aan de hoop kan ook, maar oude stalmest is natuurlijk veel beter voor de natuur.

Stap 6: Bouw de composthoop op in lagen. Start met een laag mest van ongeveer 15cm dikte. Daaroverheen doe je groente-, fruit- en tuinafval van iets meer tot dubbele dikte, dus zo’n 20 à 30cm. Dan volgt een dun laagje oude stalmest van ongeveer 5cm. Het komt niet op de centimeter aan, een meetlint is zeker niet nodig. Daarna ga je zo door. De hoop hoeft ook niet per se in één keer vol natuurlijk. Je kunt steeds als je weer een deel verzameld hebt dat erbij op doen. Houd daarbij wel steeds de juiste volgorde aan, want dat zorgt voor het beste resultaat.

Stap 7: Maak en houd je hoop minimaal 1 meter hoog. Dat valt soms nog helemaal niet mee, want je zult merken dat de hoop continu inkrimpt. Een goed teken! ‘Work in progress’ daarbinnen. Pas vanaf een hoogte van 1 meter zal er in het midden van de hoop voldoende warmteontwikkeling zijn. Als het goed gaat loopt de temperatuur op tot minimaal 80°C, waardoor allerlei onkruidkiemen en zaden afsterven. Dit is noodzakelijk voor onkruidvrije compost.

Stap 8: Vocht en lucht zijn belangrijk voor een goed composteringsproces. Zorg er daarom voor dat de hele hoop altijd wat vochtig blijft. Niet te nat, maar ook zeker niet droog. Door het met een stok of bezemsteel hier en daar wat gaten tot in het midden van de hoop prikken houdt je hoop lekker luchtig.

Stap 9: Fitness for free! Keer na ongeveer 3 of 4 weken de hele hoop om met een schep of mestvork. Dit gaat het handigst als je de hele hoop eerst uit het gaas schept en daarna weer terug in het gaas. Hierbij zul je zien dat er in het midden van de hoop mooie fijne compost begint te ontstaan. Door het ‘omzetten’ van de hoop komen alle delen ervan in het midden onder invloed van de hoge temperaturen en aan de randen onder invloed van de tientallen wormen en andere micro-organismen.

Stap 10: Composteren is eigenlijk een vol continu proces. Steeds maar blijven aanvullen en elke paar weken blijven omkeren dus. Je zult zien dat het binnenste van de hoop steeds fijner en grondachtiger van samenstelling wordt. Er zitten wormen in en de mest gaat zelfs naar grond ruiken. Dan is dat deel van je compost klaar!

Stap 11: Je eigen gemaakte compost kan de wijde wereld in. Maak er een feestje van. Organiseer een ‘My first compost’ party, deel het uit, maak de buurman gelukkig, verkoop het, stop het in de Sinterklaas surprise voor je broertje, leg een veldje met bemeste wortels aan voor de paarden, strooi het over de wei of meng het door je eigen (groente)tuin.

Probeer het gewoon eens een keer uit en sta er versteld van hoe ook jij op deze manier je eigen kleine bijdrage levert aan een Nederlandse kringlooplandbouw…

Bronnen: Levendehave; Horsetalk; Natuurlijkpaarden

Foutje gespot? Meld het ons!
Dit vind je misschien ook interessant