-

De Spaanse Hofrijschool

Lonneke Ruesink

Wie kent de prachtige witte Lipizzaners van de Spaanse Rijschool in Wenen niet? Wellicht ben jij er ook al eens geweest? Bohmann Verlag maakte een mooie reportage over de Spaanse Rijschool met Oberbereiter Andreas Hausberger en Oberstallmeister Johannes Hamminger.

De Spaanse Hofrijschool in Wenen is wereldwijd het oudste rijinstituut dat zich bezighoudt met de klassieke rijkunst in zijn zuiverste vorm. Al bijna 450 jaar wordt er hogeschooldressuur gereden. spaanse rijschoolHet woord ´Spaans‘ heeft te maken met de afstamming van de paarden die in de Hofrijschool gebruikt worden. Tussen 1565 en 1825 werden in de Hofrijschool alleen paarden gebruikt die direct of indirect uit Spanje kwamen. In oude archiefstukken wordt de stal van het paleis dan ook altijd ‘Spanischer Stall’ genoemd. Vanaf 1825 kwamen deze paarden alleen nog maar uit de hofstoeterij Lipizza, en vormden zo, met wat inmenging van arabisch bloed, de basis voor het Lipizzaner ras. Het was keizer Karel VI die tussen 1729 en 1735 de winterrijschool liet bouwen in de Weense Hofburg, midden in de Oostenrijkse hoofdstad. In de barokhal, waar de ruiters hun paarden africhten en waar ze hun shows verzorgen voor het publiek, hangt een ruiterportret van deze keizer. Traditioneel groeten de ruiters dit portret iedere keer wanneer zij met een paard de rijhal betreden.

Opleiding

Je wordt Bereiteranwärter als je in staat bent een paard op Grand Prix-niveau helemaal na te rijden. Daarbij krijg je een jonge hengst toegewezen die je zelfstandig dient af te richten. Met dat paard doe je later je Bereiterprüfung, de examenrijtest, om Bereiter te worden. rijschool wenenJe moet je paard dan zelfstandig tot Grand Prix-niveau hebben afgericht, meerdere paarden op hoog niveau kunnen narijden en je hebt dan ook een specialiteit in de baan ontwikkeld, zoals het werken aan de lange teugel of schoolsprongen. In totaal duurt het zo’n tien jaar om Bereiter te worden. En sommigen halen dit niveau nooit. Slechts een enkele ruiter krijgt uiteindelijk de rang van Oberbereiter. Hiervoor moet je over uitzonderlijke rij- en trainingscapaciteiten beschikken, en bewezen hebben de oude leer van de klassieke rijkunst over te kunnen dragen. Voor alle medewerkers van de Spaanse Hofrijschool is er trouwens wel wat veranderd, nu er nieuwe leidinggevenden zijn. Ernst Bachinger, de man die twintig jaar lang Bereiter was en de afgelopen zes jaar als ‘Leiter der Reitbahn’ aan het hoofd van de ruitergroep stond, is met pensioen gegaan. Zijn taken zijn verdeeld onder de drie leden van het nieuwe managementteam: Erster Oberbereiter Wolfgang Eder, Oberbereiter Andreas Hausberger en Bereiter Herwig Radnetter. Eder bewaakt de kwaliteit in de rijbaan, Hausberger richt zich met name op het africhtingscentrum in locatie Heldenberg. Radnetter is benoemd tot manager achter de schermen van de rijbaan, voor de planning en personeelszaken.

Scepter

Johann Hamminger is de opperstalmeester (Oberstallmeister) van de Spaanse Hofrijschool. Hij was Bereiter, maar kreeg zo’n twintig jaar geleden een paardrijongeval en kan sindsdien niet meer zo intensief rijden als nodig is voor de Hofrijschool. Spaanse rijschoolHij rijdt nog wel, maar alleen privé. Hij zwaait de scepter over de stallen van Wenen en die van het trainingsverblijf in Heldenberg. In Heldenberg is een stalmeester, die weer onder Hamminger valt. Hamminger regelt de voeding van de paarden, de transporten, het onderhoud van de rijbaan, de stallen en het harnachement, het management van het stalpersoneel, et cetera. Iedere groom heeft ongeveer vijf paarden om voor te zorgen. Er gaat heel wat voer door, en dat is logisch, want in Wenen staan in totaal 72 paarden, in leeftijd variërend van vier tot 24 jaar oud. Het trainingscentrum in Heldenberg biedt plaats aan zo’n negentig paarden. Door het jaar heen staan hier zo’n 25 paarden in training, in de zomermaanden zijn alle stallen gevuld met vakantiegangers uit Wenen. Tel daar de 250 paarden in Piber bij op en je begrijpt dat het best wat kosten om al die paardenmonden te voeden. Daar vond men in de Hofrijschool iets leuks op: als bedrijf of als particulier kun je een veulen of een hengst adopteren.

Bekijk hier de reportage

Het gehele artikel stond in Bit editie 196/197, deze kun je hier nabestellen.

Dit vind je misschien ook interessant