-

Wat te doen bij een paard met hypermobiliteit?

Arnd Bronkhorst

Niet alleen is hypermobiliteit voor de ruiter extra moeilijk om mee te werken. Paarden zelf kunnen hier ook behoorlijk last van ondervinden. Gecertificeerd Masterson Method deskundige en osteopaat Masja Fick vertelt waaraan je kunt merken dat je paard hypermobiel is. Zij legt uit bij welke oefeningen je paard baat zal hebben en welke je beter kunt vermijden.

We schreven al eerder over hypermobiliteit bij ruiters. Bij paarden werkt het vergelijkbaar. Doordat de ligamenten en spieren om de gewrichten soepeler zijn, kunnen paarden met hypermobiliteit deze overstrekken en te ver doorbuigen. Niet alleen door haar werk heeft Masja Fick ervaring met dit soort paarden. Eén van haar eigen paarden heeft hier ook mee te maken. Daardoor weet ze tegen welke problemen ruiters aan lopen en hoe ze dit het beste aan kunnen pakken.

Kenmerken bij paarden met hypermobiliteit

Deze paarden maken vaak grote bewegingen met extra souplesse. Mooi om te zien natuurlijk, maar met rijden nog een hele uitdaging. Net zoals bij ruiters zie je het terug in de balans en coördinatie. Volgens Masja merk je het met name doordat het evenwicht behouden voor deze paarden moeilijk is. Ze voelen instabiel, buigen in hun lichaam alle kanten op en lopen op de rechte lijn gemakkelijk scheef. Dit voel je doordat het paard meer gewicht naar één voorbeen brengt en kun je zien doordat het paard zijn achterhand teveel naar links of rechts plaatst. Als je erop zit heb je het gevoel alsof je op een banaan of slang zit. Dit zijn ook de paarden die heel gemakkelijk doorknikken in de nek en achter de loodlijn kruipen.

Niet alleen vanuit het zadel zijn er tekenen die op hypermobiliteit duiden. De benen hebben heel veel buiging en de hals buigt gemakkelijk naar links of rechts. Voor een ongetraind hypermobiel paard kan het voetje geven bij de hoefsmid bijvoorbeeld al een uitdaging zijn. Als je denkt dat jouw paard hypermobiel is, kun je met je dierenarts of therapeut overleggen. Zij kunnen je daar uitsluitsel over geven.

Schrikreacties

Masja haar ervaring is dat paarden met hypermobiliteit vaak erg intelligent en heel gevoelig zijn. Zij heeft een theorie waarom deze paarden vrij vaak schrikreacties vertonen: “Paarden zijn van nature vluchtdieren. Het is belangrijk dat zij zich veilig voelen in hun lichaam. Balans is daarvoor belangrijk. Wordt er onvoldoende aandacht aan de balans besteed tijdens de training, dan lopen ze dus uit balans. Dat voelt niet veilig waardoor ze afleiding zoeken en gaan lopen spoken.”

Bij welke oefeningen hebben paarden met hypermobiliteit baat?

Er zijn een aantal dingen waar je bewuster mee om kunt gaan tijdens het trainen die het voor je paard makkelijker maken om zijn of haar balans te vinden. Als de hypermobiliteit de balans negatief beïnvloed zijn er een aantal dingen die je tot die tijd beter kunt vermijden.



Do’s

  • Korte, intensieve trainingen
  • Veel rechtuit rijden (in balans)
  • Rijd in een rustig arbeidstempo
  • Voltes groot beginnen en pas kleiner maken als de balans voldoende is
  • Buitenritten (niet te lang)
  • Cavaletti
  • Carrot stretches

Don’ts

  • Doorzitten als je zelf nog geen onafhankelijke zit hebt
  • Hulpteugels waarmee je je paard in een bepaalde houding ‘dwingt’
  • Je paard groot laten bewegen, vaak en lange stukken verruimen
  • Korte en scherpe bochten
  • Kleine voltes
  • Je paard rijden totdat hij echt moe is
  • Eindeloos oefeningen herhalen

“In mijn optiek is het corrigeren van de natuurlijke scheefheid, het werken aan de balans en een goede lichaamshouding voor een hypermobiel paard het allerbelangrijkste. Het correct voorwaarts-neerwaarts rijden gaat hiermee hand in hand.” zegt Masja. Natuurlijk zijn ook je eigen balans en een onafhankelijke zit erg belangrijk bij paarden met hypermobiliteit.

Wat kan je nog meer doen om hypermobiliteit te verminderen?

Er zijn paarden die baat kunnen hebben bij andere huisvesting of voer. Om hypermobiele paarden gezond te houden is beweging belangrijk. Daarom is huisvesting, waarbij het paard tenminste overdag naar buiten kan van belang. Bij de voeding is met name belangrijk dat ze niet teveel suiker binnen krijgen.
Vraag jij je af of je paard alle belangrijke voedingsstoffen, vitamines of mineralen binnenkrijgt? Dan kan een dierenarts een bloedonderzoek doen. Bloedarmoede, een lever- of nierafwijking en bepaalde ontstekingen kunnen op deze manier ook worden opgemerkt.

Zadel & bit

Een goed passend zadel is altijd nodig, maar is extra belangrijk omdat paarden met hypermobiliteit moeite hebben om in balans te lopen. Een zadel wat ze daarin beperkt kan tot meer negatieve gevolgen leiden. Voor de ruiter zelf is het uiteraard ook van belang om goed in evenwicht in je zadel te kunnen zitten. Daarmee bied je stabiliteit aan je paard en heeft hij jou om op terug te vallen als hij uit balans raakt. Zadelmakers hebben een scala aan opties die je het kunnen vergemakkelijken. Het is passen en proberen maar met goed zittend harnachement maak je het jezelf en je paard al makkelijker.

Hetzelfde geldt voor het bit. Een scherpe inwerking bij lichte druk is hierbij niet gewenst omdat het paard bij onbalans per ongeluk tegen de hand in kan gaan. Het is daarom geen overbodige luxe om in dit geval extra kritisch te kijken naar de optoming.

Puzzel

Op momenten voelt het misschien alsof je een puzzel op wilt lossen waar puzzelstukjes van missen of een handleiding zoekt waar delen van kwijt zijn. Maar met geduld en de juiste oefeningen zal je al snel verbetering merken. De weg erheen is wat langer (zie het als een toeristische route) maar de voldoening die je eruit zult halen, maakt het dubbel en dwars waard.

Bron: Bitmagazine.nl

Meer lezen van Bit? Neem dan nu een abonnement of koop een losse editie van het magazine in de webshop!