-

Hoe spring je in vrijheid aan de hand?

Sylvana de Bruin

Springen in vrijheid aan de hand is een kunst op zich, want hoe krijg je een paard zover? Desiree van Bergen weet hoe dit paarden op een paardvriendelijke manier aan te leren is. Ze gebruikt hiervoor een trainingsmethode die geïnspireerd is op Parelli Natural Horsemanship. In dit artikel geeft ze je tips en trucs!

Parelli Natural Horsemanship

Desiree van Bergen is een 23-jarige studente Dier- en veehouderij aan de Hogere Agrarische School (HAS) in Den Bosch. Daarnaast volgt ze al drie jaar de opleiding Parelli Natural Horsemanship. Wat dit is, lees je hieronder:

Desiree van Bergen gebruikt Parelli Natural Horsemanship om paarden te trainen. Ze licht kort haar ervaringen toe: “Eind 2015 heb ik mijn Parelli On Line Level 1/2 behaald. dus beschik ik nu over ongeveer een kleine 6 jaar ervaring. In die 6 jaar ben ik meerdere keren op Intensieve trainingsweken of -weekenden geweest, waaronder één die gegeven werd door Linda Parelli . Ook heb ik vier Parelli gerelateerde stages doorlopen. Eentje daarvan was in Zwitersland bij instructeur Michael Wanzenried. Momenteel ben ik officieel Parelli Level 3 gecertificeerd.”



Desiree van Bergen met eigen paard Odalisque (roepnaam Lies).
Fotografie: Sylvana de Bruin.

De basisprincipes uitleggen aan het paard

Voordat je begint met het aanleren van in vrijheid springen aan de hand zijn er enkele basisprincipes en oefeningen handig om onder de knie te krijgen. Desiree legt uit: “Om te starten begin ik altijd met het aanleren van de acceptatie van voorwerpen en materialen die je wil gaan gebruiken voor bijvoorbeeld de verlening van je arm (dit kan een stick of zweep zijn). Anders zal het paard teveel gefocust zijn op het enge en vreemde object en heeft het paard onvoldoende aandacht voor de oefening of vraag.”

“Daarnaast is het van belang om hun “opposition reflex”(weerstand) te veranderen naar wijken voor constante druk. Het zal namelijk heel onhandig zijn als het paard terug gaat trekken als je hem meevraagt aan het halster. Lukt dit dan kun je vervolgens jouw paard ook aanleren om te wijken voor jouw energie en intentie. Hierbij raak je het paard niet aan, maar bouw je langzaam je energie en intentie op met druk. De druk ervaart het paard door de ritmische beweging, die je in de lucht maakt. Die bewegingen kun je opbouwen van langzaam ritmisch zwaaien laag bij de grond tot en met snellere en grotere zwaaien boven het lichaam van je paard. Geef rust en beloning door te stoppen zodra je paard wijkt voor jouw energie en intentie. “

Stoppen als jij stopt

Wat in het begin ook al handig is om jouw paard aan te leren, is het leren stoppen van je paard als jij stopt met bewegen. Desiree: “Dit leer je het gemakkelijkste aan door steeds op twee vaste plekken te stoppen in de bak (bijvoorbeeld bij de letter B en E). Bouw het stoppen op, dus oefen eerst het stoppen vanuit stap en dan draf met stoppen of galop met stoppen. Heeft jouw paard het door, beloon hem of haar dan een paar minuutjes.”

“Loopt hij je voorbij of zelfs tegen je aan, laat hem dan een paar passen achterwaarts doen. Dit krijg je voor elkaar door je hand omhoog en naar achteren te verplaatsen. Je paard ervaart daardoor automatisch constante druk op zijn neus. Loop zelf ook een beetje naar achteren en plaats de verlenging van je arm op de grond voor jullie. Mocht hij nog niet reageren, gebruik dan de verlenging van je arm om ritmisch in de lucht te zwaaien. Hierdoor creëer je een onzichtbare muur. Stop meteen met vragen als je paard al een of twee passen achterwaarts zet.”

Stoppen oefenen met eigen paard Odalisque (roepnaam Lies).
Fotografie: Sylvana de Bruin.

Stappenplan springen in vrijheid aan de hand

Aan de hand van drie stappen kun je met jouw paard aan de slag om te springen in vrijheid aan de hand. De stappen zijn:

  1. Leer je paard te focussen op jou: Dit doe je door zijn of haar achterhand opzij te vragen. Bouw de oefening als volgt op: kijk naar de achterhand, loop er langzaam met een boog naartoe, maak ritmische bewegingen met de verlenging van je arm en tik vervolgens ritmisch op de achterhand. Het paard herkent in draf en galop ook deze oefening en door het systeem van belonen in de vorm van kriebels, iets lekkers of rust richt het paard z’n focus op volledig op je.
  2. Zorg dat hij jouw tempo aan gaat houden: Als jij stapt dan stapt je paard, jog je dan draaft je paard en ren je dan galoppeert je paard. Ook de houding, het hoofd van je paard naast je eigen schouder hebben, is belangrijk. Dat is een graatmeter voor je om te bepalen of jouw paard goed jouw tempo volgt. Het beste oefen je dit langs op de hoefslag langs een rechte (bak)rand.
  3. Maak de sprong tot het leukste wat er is voor je paard: De sprong in vrijheid aan de hand introduceer je allereerst in stap. Het belangrijkste is dat er alleen bij jouw een beloning volgt na de sprong. Dus leg bijvoorbeeld een balkje neer, ga er samen op af en wijs naar de “spong”. Hierdoor weet het paard dat er altijd gewezen wordt in aanloop naar een sprong en kan hij zich voorbereiden op het nemen van de sprong. Is het paard goed over de balk heen? Dan komt het nog aan op goed stoppen. Dit kan of door zelf te stoppen, zodat je paard ook stopt. Of het kan, bij snellere paarden, handig zijn om naar zijn achterhand te kijken. Dit zijn de oefeningen die hij herkent als jullie de basisprincipes goed geoefend hebben. Beloon vervolgens je paard voor het goed uitvoeren van de sprong in vrijheid aan de hand.
Trainingspaard Romeo springt hier in vrijheid aan de hand over tonnen heen.
Fotografie: Desiree van Bergen.

Hoe snel leren paarden dit aan?

Desiree antwoordt: “Als je hier consequent elke dag mee bezig bent dan is het een paard in twee tot drie weken aan te leren.” Het is ook alle paarden aan te leren; ongeacht het paardenras of de leeftijd. Over de leeftijd en het vermogen om dit aan te leren, licht ze nog toe: “In principe zijn er geen grote verschillen. Wel kan het zijn dat jongere paarden iets sneller leren en de bedoeling vlugger door kunnen hebben dan oudere paarden. Aan de andere kant kunnen jonge paarden weer overenthousiast worden van het springen.”

Eigen paard Odalisque (roepnaam Lies) springt hier in vrijheid aan de hand over tonnen heen. Fotografie: Desiree van Bergen.

Het gevoel als springen in vrijheid aan de hand lukt

Als je jouw paard dit aangeleerd krijgt dan is dat natuurlijk voor jezelf en jouw paard een enorme overwinning. Leuke bijkomende effecten die Desiree ervaart, zijn: “De vrijheid, de focus die het paard op jouw krijgt en de samenwerking die tot stand komt, de kick die het geeft als je paard achter je aankomt rennen om je bij te houden en als deze naast je een grote sprong maakt.”

Maar, vervolgt ze: “Het bijzonderste vind ik het ook wel dat het paard op een gegeven moment zelf op zoek gaat naar de sprong, jij hoeft dan alleen nog maar te wijzen waar de sprong zich bevindt. Ook is het altijd leuk om de voldoening bij een paard te zien as hij doorheeft dat hij de puzzel opgelost heeft. Dit moment is dus vlak na de sprong en bij de beloning voor het paard.”

Trainingspaard Romeo springt hier in vrijheid aan de hand precies over het midden van de hindernis heen.
Fotografie: Desiree van Bergen.

Bron: Bitmagazine.nl

Foutje gespot? Meld het ons!
Dit vind je misschien ook interessant