-

Probleem & Oplossing: Je paard bijt naar andere paarden

Arnd Bronkhorst

Herken je dit? Je paard staat vast in de gang van de stallen, je bent hem lekker aan het poetsen, dan komt er een ander paard langs en is het gedaan met de rust. Jouw paard valt uit naar het andere paard. Het is eng en gevaarlijk, hoe los je dit op? Marlies Brunings is gespecialiseerd in paardengedrag en de interactie tussen mensen en paarden en legt aan de hand van een voorbeeld uit haar eigen praktijk uit hoe je dit probleem kunt oplossen.

Omdat sommige mensen zich ervoor schamen dat ze problemen hebben met hun paard gebruik ik niet de echte namen van de paarden en hun eigenaren. Dus het gaat altijd over Fleur en haar paard Socrates en pony Newton. Socrates en Newton testen alle problemen die mensen met paarden kunnen hebben op Fleur. Fleur is dol op haar paarden maar weet het af en toe ook niet meer. En dan slaat de onzekerheid toe.

Het probleem

Als Fleur Socrates poetst, opzadelt of afzadelt zet ze hem altijd vast in de gang. Meestal kan dat gewoon aan de buitenkant van de stal van Socrates, soms moet ze een ander plaatsje zoeken. Als er een paard in die dichtstbijzijnde stal staat wordt er vriendelijk gesnuffeld en soms door de tralies heen met elkaar gespeeld. Als er echter iemand met zijn paard langs Socrates moet dan zijn de rapen gaar. Socrates legt zijn oren in zijn nek en valt uit naar het voorbijkomende paard. Fleur geeft hem dan altijd wel een tik, maar zuiver bekeken helpt dat niet want de volgende keer doet hij het gewoon weer. Er zijn al een paar ruzies geweest over het gedrag van Socrates met andere paardeneigenaren die het dier afschilderen als een agressieve rotzak. Fleur belt de paardengedragstherapeut.



Wat was er aan de hand?

Fleur heeft me voorafgaand aan het consult een filmpje gestuurd van het gedrag, en dat laat meteen het hoogste niveau van dreiging vanuit Socrates zien. Ik kan me echter niet voorstellen dat het paard niet eerst gewaarschuwd heeft.

Tijdens het consult is een vriendin van Fleur zo lief om ons met haar paard te helpen. Intussen hebben we publiek, dat de algemene mening heeft dat Socrates een vals agressief paard is. Fleur is bijna in tranen.  Paarden zijn, een enkele uitzondering daargelaten, van nature niet agressief. 

Ik laat de vriendin van Fleur rustig met haar paard Socrates naderen. Socrates laat geheel volgens de regels der kunst met een paar oren in zijn nek aan het andere paard weten dat hij uit de buurt moet blijven. Het andere paard reageert daar wel op, hij tilt zijn hoofd op en vertraagt zijn pas, maar hij moet toch meelopen. Het paard kan dus niet adequaat reageren op de waarschuwing van Socrates. Ze komen dichterbij en Socrates laat met zijn oren en hoofdbeweging zien dat er afstand gehouden moet worden. Ik laat de vriendin stoppen, want wat hierna komt is duidelijk: bijten om het paard duidelijk te maken dat hij te dichtbij komt. We zetten het andere paard twee stappen terug en Socrates ontspant enigszins.

Waarom doet Socrates dit? Als een paard zich bedreigd voelt en niet kan vluchten, is aanvallen of vechten de enige oplossing. Als ik Fleur en het aanwezige publiek vraag of het paard zich in de wei ook zo gedraagt, dan is het antwoord eensluidend nee. Dan heb je dus zeker niet met een agressief paard te maken, maar met een paard wat zich in de context van het vaststaan niet veilig voelt als zijn soortgenoten zo dichtbij komen. De basis van het gedrag is dus angst. Om de context beter in beeld te krijgen testen we wat er gebeurt als beide paarden aan de hand meelopen en elkaar passeren en of er een verschil is tussen binnen en buiten. We ontdekken dat er in alle situaties een bepaalde afstand is waarbij voor Socrates de grens ligt.

De oplossing

Socrates heeft ergens in het verleden blijkbaar vervelende ervaringen opgedaan met andere paarden terwijl hij aan de hand meeloopt en/of vaststaat. De enige manier om het dier te laten wennen aan de nabijheid van paarden in deze situaties is herconditioneren. De nabijheid van het andere paard koppelen aan iets leuks. We nemen de eerste stap in de training. De vriendin komt met haar paard stapje voor stapje dichterbij en bij iedere stap dat het paard dichterbij komt en Socrates ontspannen blijft, krijgt Socrates wat lekkers. Dit doen we letterlijk stap voor stap. Zodra Socrates gespannen raakt wachten we totdat hij ontspant en dan geven we hem direct weer wat lekkers. 

De aanpak is duidelijk en Fleur en haar vriendin gaan er vanaf morgen mee aan de slag. Gelukkig bieden ook twee andere paardeneigenaren hun hulp aan. Het besef dat het om angst gaat en niet om agressie maakt een groot verschil.

Tips

  • Blijf zelf altijd rustig en sla je paard nooit.
  • De basis voor dergelijk gedrag is in 99,99% van de gevallen angst.
  • Bij angst voor soortgenoten is er iets mis gegaan tijdens het verleden van het paard, of hij heeft het door gedrag van mensen geleerd. Het gedrag van mensen heeft het in ieder geval zelden beter gemaakt …
  • Ben je bewust van je eigen gedachten in deze situatie. Als jij denkt ‘oh jee, hier gaan we weer’, dan voed je het paard met negatieve energie in een situatie die hij sowieso al niet oké vindt. 
  • Je lost het probleem niet op met alleen maar een positieve mindset, maar het helpt wel. Zelf boos worden heeft in ieder geval totaal geen zin.
  • Je hebt met dit soort situaties altijd ook met anderen te maken, en niet iedereen heeft evenveel begrip voor (en kennis over) gedrag van paarden. Sta je op een stal waar je alleen maar tegenwerking ontmoet, dan is verhuizen misschien de oplossing, hoe treurig ook.

Over Marlies

Marlies heeft de opleiding tot gedragstherapeut voor paarden en een opleiding tot dierentolk gevolgd. “Vervolgens heb ik het Horse Dialogue Centre opgericht. Ik ben gespecialiseerd in de interactie tussen mensen en paarden en houd mij vooral bezig met veiligheid in de omgang met paarden.” Marlies ontwikkelde de BEHAVE-methode, omdat ze ervan overtuigd is dat een heleboel problemen met paarden voorkomen en opgelost kunnen worden door kennis over paardengedrag en inzicht in je eigen invloed.

Bestel ook het e-zine Leer je paard begrijpen van Marlies Brunings in onze webshop!

Bron: Bitmagazine.nl

Meer lezen van Bit? Neem dan nu een abonnement of koop een losse editie van het magazine in de webshop!

Foutje gespot? Meld het ons!
Dit vind je misschien ook interessant